IJsberg-Mcclelland-NL1

In mijn vorige blogpost heb ik geschreven over mijn studententijd. Net als veel van mijn medestudenten maakte ik mij schuldig aan tunnelvisie. Je kent het misschien wel, ooit toen je 13 was heb je het profiel Economie & Maatschappij gekozen. Vervolgens toen je 18 was koos je voor de studie Bedrijfskunde. Niet heel verrassend aangezien je familie al een aantal succesvolle zakenmannen heeft voort gebracht. En nu, nu je eindelijk bent afgestudeerd, lijkt dat management traineeship bij die big corporate toch wel heel goed bij jou te passen! De trein dendert lekker door, met de meeste passagiers achteruit zittende, zonder zich te beseffen dat ze nooit een keer naar voren hebben gekeken. Doodzonde.

Het is maar al te verleidelijk om niet over je schouder te kijken. Om twijfels te onderdrukken en je vooral niet af te vragen waarom je leven loopt zoals het loopt. Op deze manier heb je nooit spijt, maar de kans bestaat ook dat je op deze manier nooit tot de grote hoogte reikt die je zou kunnen halen. Ik ben er van overtuigd dat iedereen tot grote hoogte kan reiken, maar dan moet je wel weten wat jij voor unieks te bieden hebt. En dat kan alleen als je weet wie je bent, wat je kan en wat je wil. Door wel over die schouder te kijken. Het ijsbergmodel (bovenaan deze post) van de Amerikaanse psycholoog McClelland is een goede tool om dit mee te doen.

Gedrag

In mijn vorige post vertelde ik hoe mijn omgeving op een zeker punt beter wist waar ik geschikt voor was dan ikzelf. Puur door de dingen die ik deed, zichtbaar voor mijn omgeving, vormden zij een beeld van wie ik was en wat mijn talenten waren. En zo gaat het volgens mij heel vaak. Iedereen kent wel een vriend of vriendin waarbij met hoofdletters op het voorhoofd staat geschreven wat hij of zij zou moeten worden. Maar vaak kiezen die personen toch iets anders, omdat zij niet zo vrij zijn in hun denken als wij, de omstanders, die geen last hebben van belemmerende overtuigingen of een misvormd zelfbeeld. Het is ontzettend waardevol om goed te luisteren naar je omgeving, zij weten vaak beter wat goed voor je is dan jijzelf. Uiteindelijk ben ik na mijn studie Management Consultant geworden bij een jong en hecht consultancy bedrijf in Amsterdam. Op basis van alle informatie die ik toen over mezelf kon verzamelen leek het een goede keuze. Afwisselend werk, in teamverband, met een analytische component, bij een ambitieuze en resultaatgerichte club. Het plaatje klopte, aanvankelijk.

Onder de oppervlakte

Onderdeel van mijn werk was een training gericht op persoonlijke ontwikkeling, twee keer drie dagen op de hei in Brabant. Eigenlijk volgde de training een beetje de ijsberg van McClelland. In de eerste sessies keken we naar gedrag, aan de hand van de Roos van Leary. Waarom gedraag je je zoals je je gedraagt? En waarom erger je je altijd aan (het gedrag van) dezelfde mensen? Mijn vader heeft bijvoorbeeld de neiging om heel vaak “moet” te gebruiken in zijn zinnen. Anders moet je even dit…, anders moet je even dat. Hierdoor komt hij heel dominant en dwingend over, wat ik dus super irritant vind omdat ik zelf van nature ook dominant ben. Maar als je weet waarom iets je irriteert, dan kan je er ook iets aan doen. Al snel doken we met de training onder de oppervlakte, op zoek naar de drijvende krachten achter je gedrag die zich ergens schuil houden. Want wat bepaalt nou eigenlijk hoe iemand zich gedraagt? Waarom is de ene persoon altijd hartelijk en opgewekt, totdat het over ritueel slachten gaat, en is de ander meer teruggetrokken, verlegen en bang aangelegd?

Denken en willen

Dat wat je denkt dat je wilt is vaak iets anders dan wat je daadwerkelijk wilt. Ergens op de weg naar pure zingeving, hetgeen waarom jij bestaat, komen er namelijk allemaal hobbels op de weg in de vorm van normen, waarden en overtuigingen. Deze kunnen goed zijn, maar ook belemmerend werken. Zeker wanneer ze jou stoppen van hetgeen dat je het liefst zou willen doen. En wees nou eerlijk, hoeveel mensen kunnen zeggen dat ze echt doen wat ze het allerliefste zouden doen? Die belemmerende werking treedt dus nogal eens op. Ik moet carriere maken dus ik heb geen tijd voor leuke dingen. Ik moet voor de kinderen zorgen dus ik kan geen carriere hebben. Ik wil geen kinderen want dan kan ik de wereld niet meer zien. Ik wil de wereld niet zien want het is overal onveilig. Het zijn nogal wat dingen die we onszelf wijs maken. Terwijl ik juist denk, waar een wil is, is een weg. En als je weet wat je wilt dan komt die weg vanzelf wel. Maar hoe weet je nu echt wat je wilt? Daarvoor moet je naar je persoonlijkheid en drijfveren kijken.

En daar ga ik de volgende keer weer verder.

 

Laurens van Leeuwen is founder van Brixer. Brixer biedt starters een gratis career assessment aan op www.brixer.nl zodat zij de baan kunnen vinden die bij hun past.